Του Δημήτρη Καμπουράκη
Την παγίδα του Θουκυδίδη την μάθαμε πια όλοι. Βοήθησε και ο Σι Τζιπινγκ. Την παγίδα του Αλκιβιάδη, την ξέρετε; Προφανώς όχι, καθότι είναι δικής μου επινόησης. Εντάξει, δεν είμαι και ο Graham Allison του Harvard, αλλά δυο ιστορικές συγκρίσεις μπορούμε να τις κάνουμε κι εδώ. Στο τέλος-τέλος, δικοί μας ήταν και ο Θουκυδίδης και ο Αλκιβιάδης, κάτι παραπάνω από τους Κινέζους και τους Αμερικάνους μπορούμε να καταλάβουμε για τα πατριωτάκια μας.
Έχουμε και λέμε. Η «παγίδα του Θουκυδίδη» έφερε τον Πελοποννησιακό πόλεμο, τον φοβερό και καταστροφικό εμφύλιο που διέλυσε την κλασική μας αρχαιότητα. Κάτι παρόμοιο με την οικονομική χρεωκοπία το 2008-19 που διέλυσε την σύγχρονη Ελλάδα. Και ποιος πρωταγωνιστής βγήκε στον αφρό όταν ήρθε η αντάρα του Πελοποννησιακού πολέμου; Ο Αλκιβιάδης. Ακριβώς όπως στις μέρες μας, βγήκε στον αφρό ο Τσίπρας. Οι ιστορικές τους ομοιότητες είναι συγκλονιστικές.
Ο Αλκιβιάδης ήταν η πιο λαμπρή, γοητευτική, αμφιλεγόμενη και καταστροφική προσωπικότητα της αθηναϊκής δημοκρατίας. Ένας άνθρωπος που έμοιαζε να έχει μέσα του τον ιδιοφυή πολιτικό, τον τυχοδιώκτη, τον προδότη, τον στρατηγό, τον σταρ και τον ναρκισσιστή. Σας θυμίζει κάποιον από τα καθ’ ημάς;
Έπεισε τους Αθηναίους να εκστρατεύσουν στην Σικελία, για να στραγγαλίσουν την Σπάρτη μετατρεπόμενοι σε μεγάλη Μεσογειακή δύναμη. Μόλις κατηγορήθηκε από τους Αθηναίους για ασέβεια, αυτομόλησε στην Σπάρτη και την βοήθησε να πλήξει καίρια την πατρίδα του. Μετά την κοπάνησε από την Σπάρτη και πήγε στο τρίτο στρατόπεδο, στους Πέρσες, τους οποίους συμβούλευε πώς να εκμεταλλευτούν την αντίθεση Αθήνας- Σπάρτης. Μετά ξαναγύρισε στην Αθήνα θριαμβευτής και στο τέλος ξαναπήγε στους Πέρσες, όπου δολοφονήθηκε. Κανένας δεν έμαθε ποιος τον σκότωσε, καθώς πλέον τον κυνηγούσαν όλοι. Αθηναίοι, Σπαρτιάτες και Πέρσες.
Ο Αλκιβιάδης ήταν η φοβερή περίπτωση ενός ικανού ανθρώπου, που σ’ όλη του τη ζωή άλλαζε στρατόπεδα, προσωπεία, συμμαχίες, φίλους, εχθρούς, σχέδια, παρατάξεις, πατρίδες. Λαοπλάνος, ιντριγκαδόρος, αδίστακτος, ανερμάτιστος, καταφερτζής, έμεινε στην Ιστορία ως σύμβολο της αχαλίνωτης φιλοδοξίας, της πολιτικής γοητείας χωρίς όρια και της καταστροφικής ιδιοφυΐας.
Η «παγίδα του Αλκιβιάδη» δεν ήταν τίποτα άλλο από την πεποίθηση του ότι η προσωπική του ιδιοφυΐα ήταν πάντα ανώτερη από θεσμούς, συμμαχίες, παρατάξεις και πατρίδες. Ήταν η πεποίθηση του ότι η Ιστορία όφειλε να περιστρέφεται γύρω του επ’ αόριστον, ότι κάθε δική του προσωπική κίνηση μετατρεπόταν σε κινητήριο μοχλό των κοινωνιών που αυτός είχε στο τσεπάκι. Στο τέλος απόμεινε μόνος και μισητός απ’ όλους. Είχε κακό τέλος.
Ο Αλέξης, την τελευταία δεκαπενταετία κινείται ακριβώς πάνω στο ίδιο μοντέλο. Εκμεταλλεύεται ξεδιάντροπα τις συνθήκες, παίζει με το θυμικό του ευκολόπιστου λαού, κάνει κυνικά ό,τι πιστεύει πως τον βοηθά και μετά το αντίθετο του, έχει γίνει εξπέρ στις τούμπες και τις κωλοτούμπες, χρησιμοποιεί θεσμούς και ανθρώπους τους οποίους ύστερα ισοπεδώνει, συμμαχεί μ’ αυτούς που καταγγέλλει και καταγγέλλει τους πρώην συμμάχους του, κινείται σαν το ψάρι στο νερό τόσο στο προσκήνιο, όσο και στο παρασκήνιο.
Τώρα με την επιστροφή του, πιστεύει ακράδαντα ότι πορεύεται σε νέο κύκλο θριάμβου. Εγώ πάλι, πιστεύω ότι είναι στο κέντρο της «παγίδας του Αλκιβιάδη», που τον περισφίγγει θανάσιμα δίχως να το αντιλαμβάνεται. Σαν όλους εκείνους που πιστεύουν ότι η Ιστορία δεν μπορεί να συνεχιστεί δίχως αυτούς.
Πηγή: liberal.gr