Του Κώστα Στούπα

Η οικονομική σύμβουλος της κας Καρυστιανού, η 92χρονη κα Νεγρεπόντη, ανέφερε σε τηλεοπτική εκπομπή πως το νέο κόμμα που δημιουργήθηκε στον απόηχο της οργής για το τραγικό δυστύχημα των Τεμπών δεν διαθέτει οικονομικό πρόγραμμα.

Το νεοϊδρυθέν κομματικό μόρφωμα, πάντως, στις δημοσκοπήσεις συγκεντρώνει έως και διψήφιο ποσοστό.

Κόμματα όπως αυτό της κας Καρυστιανού και της κας Νεγρεπόντη έχουν υψηλές πιθανότητες επιτυχίας, γιατί δεν απευθύνονται στη λογική, αλλά στο συναίσθημα, στον φθόνο και στην παθολογία του αυτοκτονικού ιδεασμού κοινωνικών κατηγοριών των σύγχρονων καταναλωτικών κοινωνιών.

Ο Ραούλ Βανεγκέμ, ένας από τους θεωρητικούς του Μάη του ’68, της εξέγερσης της γενιάς που περιέγραψε πολύ καλά ο Τζέιμς Ντιν στην ταινία «Επαναστάτης χωρίς αιτία», έγραφε πως δεν μας κάνει ένας κόσμος όπου ο κίνδυνος να πεθάνεις από την πείνα έχει υποκατασταθεί από τον κίνδυνο να πεθάνεις από πλήξη.

Ο Ντιν πέθανε στις 30 Σεπτεμβρίου 1955, σε ηλικία μόλις 24 ετών, σε τροχαίο δυστύχημα στην Καλιφόρνια των ΗΠΑ. Οδηγούσε την αγαπημένη του Porsche με προορισμό αγώνα αυτοκινήτων στο Σαλίνας της Καλιφόρνια.

Οι σύγχρονοι άνθρωποι, προκειμένου το σώμα τους να κατακλυστεί από τις ορμόνες που εκλύονται από τον φόβο και την αίσθηση του κινδύνου -ορμόνες με τις οποίες το είδος επιβίωσε και εξελίχθηκε για εκατομμύρια χρόνια- κάνουν επικίνδυνα πράγματα. Τα ναρκωτικά, οι αγώνες ταχύτητας, ο χουλιγκανισμός και η τρομοκρατία είναι μερικά από αυτά.

Στις δημοκρατίες, η ανάδειξη «παλαβών» στην εξουσία αποτελεί άλλη μία έκφανση του κοινωνικού αυτοκτονικού ιδεασμού.

Ο Neil Postman περιέγραφε τη σύγχρονη δημοκρατία ως ένα σύστημα όπου οι πολίτες δεν ψηφίζουν πλέον κυρίως με βάση τη λογική επεξεργασία επιχειρημάτων, αλλά με βάση την εικόνα, το συναίσθημα και την ψυχαγωγική εντύπωση.

Στο γνωστό βιβλίο του Amusing Ourselves to Death («Διασκέδαση μέχρι θανάτου») υποστήριζε ότι η τηλεοπτική κουλτούρα μετέτρεψε την πολιτική σε μορφή θεάματος. Ο πολιτικός δεν χρειάζεται απαραίτητα να έχει το καλύτερο πρόγραμμα ή την πιο συνεκτική σκέψη, αλλά να φαίνεται άνετος στην οθόνη, να μιλά με σύντομα συνθήματα, να προκαλεί συναίσθημα και να κρατά αμείωτη την προσοχή του κοινού.

Ο Πόστμαν πίστευε ότι στις σύγχρονες δημοκρατίες οι πολίτες συχνά ψηφίζουν όπως επιλέγουν προϊόντα: με κριτήρια εικόνας, συμπάθειας και ταύτισης.

Αν αυτά που επισημαίνει ο Πόστμαν αφορούσαν την τηλεοπτική κουλτούρα, στην εποχή της κουλτούρας των κοινωνικών δικτύων το φαινόμενο έχει πολλαπλασιαστεί.

Άλλο χαρακτηριστικό δείγμα αυτής της εποχής είναι ο Γιάνης Βαρουφάκης ο οποίος ανέφερε πριν από λίγες μέρες, σε συνέντευξή του, πως η κοινωνία που ονειρεύεται μοιάζει με εκείνη του Star Trek, ως παράδειγμα μιας μετακαπιταλιστικής κοινωνίας που τον εμπνέει πολιτικά και φιλοσοφικά.

Το Star Trek κατά Βαρουφάκη παρουσιάζει μια κοινωνία όπου δεν υπάρχει χρήμα, δεν υπάρχουν αγορές με τη σημερινή έννοια και η τεχνολογία επιτρέπει στους ανθρώπους να εργάζονται περισσότερο για τη δημιουργία και τη γνώση παρά για την επιβίωση.

Θα έπρεπε, ίσως, κάποιος να του εξηγήσει πως πρόκειται για μια σειρά την οποία κάποιος χρηματοδοτεί για να γυριστεί, με σκοπό να αποδώσει κέρδος…

Η υπερβολική αίσθηση ασφάλειας και του δεδομένου της ευημερίας των πολιτών των μεταβιομηχανικών δημοκρατιών του οδηγεί σε ανορθολογικές και υψηλού ρίσκου αποφάσεις την υλοποίηση των οποίων αναθέτουν σε διάφορους «κλόουν» της δημόσιας σφαίρας που τους έχουν τραβήξει τη συναισθηματική προσοχή.

*Ο «Επαναστάτης χωρίς Αιτία» – Υπόθεση

Η Rebel Without a Cause είναι μια εμβληματική ταινία του 1955 με πρωταγωνιστή τον James Dean, που έγινε σύμβολο της νεανικής εξέγερσης και της υπαρξιακής ανησυχίας της μεταπολεμικής γενιάς.

 Υπόθεση

Ο Τζιμ Σταρκ, ένας ευαίσθητος αλλά θυμωμένος έφηβος, μετακομίζει με την οικογένειά του σε μια νέα πόλη προσπαθώντας να αφήσει πίσω του τα προβλήματα του παρελθόντος. Όμως σύντομα μπλέκεται σε συγκρούσεις με συμμορίες νεαρών και σε ένα περιβάλλον γεμάτο: βία, μοναξιά, οικογενειακή ασφυξία, και αναζήτηση ταυτότητας.

Ο Τζιμ γνωρίζει δύο εξίσου «χαμένους» νέους: την Τζούντι, που νιώθει παραμελημένη από τον πατέρα της, και τον Πλάτο, έναν απομονωμένο και ψυχικά εύθραυστο έφηβο.

Η κατάσταση κλιμακώνεται όταν μια επικίνδυνη δοκιμασία θάρρους με αυτοκίνητα οδηγεί σε τραγωδία. Από εκεί και πέρα η ταινία εξελίσσεται σε ένα σκοτεινό δράμα γύρω από: την ανάγκη αποδοχής, την κρίση της οικογένειας, και το αίσθημα ότι οι νέοι μεγαλώνουν σε έναν κόσμο χωρίς σταθερές αξίες.

Ο Τζέιμς Ντιν μετατράπηκε σε πολιτιστικό σύμβολο του ανθρώπου που: «δεν χωρά στον κόσμο γύρω του αλλά ούτε ξέρει πού ανήκει».

Πηγή: liberal.gr