Του Θανάση Διαμαντόπουλου
Μελετώντας τη διαδρομή του ιστορικού ιδρυτή του Κινήματος συνήθως εστίαζα όχι στις -όποιες, αδιαμφισβήτητες πάντως- προσφορές του, αλλά κυρίως στα αρνητικά του: Στην αρχική αντιδυτική ρητορεία του, τη μακροπρόθεσμα βλαπτική για τον τόπο χαζοχαρούμενη δημοσιονομία, ιδιαίτερα τις περιόδους 1981-85 και 1987-89, τον αυριανισμό κ.λπ.
Αν δε συχνά επαναλαμβάνω πως το ΠΑΣΟΚ έφερε στον εθνικό δημόσιο βίο ό,τι καλύτερο και ό,τι χειρότερο έδωσε η Μεταπολίτευση, θεωρώ γεγονός πως στην πρώτη κυβερνητική οκταετία του ο Αντρέας κακομεταχειρίστηκε τα υγιή στελέχη του χώρου (Γεννηματά, Αυγερινό, Πεπονή κ.λπ.), ενώ άλλα τέτοια, όπως π.χ. ο Αλέκος Παπαδόπουλος, ο Σταύρος Μπένος, ο Γιάννης Μανιάτης, ο Κώστας Σκανδαλίδης, η Άννα Διαμαντοπούλου κ.λπ. αναδείχτηκαν, δημιούργησαν και έλαμψαν κυρίως σε μεταγενέστερες φάσεις ή επί επόμενων ηγετών.
Σήμερα όμως…
Η χρησιμότητα του συγκεκριμένου κόμματος αναδεικνύεται με άλλους όρους, καίτοι σε αρκετούς η ηγεσία του δεν παράγει φρενίτιδα ενθουσιασμού (ενώ κάποιοι θα προσήπταν στην προηγούμενη αρχηγό εθνικιστικό λαϊκισμό σε σχέση με τις Πρέσπες):
Εν πρώτοις είναι κόμμα-θεσμός. Το μόνο μαζί με τη ΝΔ -και το ΚΚΕ- που στην κοινωνική συνείδηση δεν ταυτίζεται με ένα πρόσωπο. Άρα είναι σταθερός και για βάθος χρόνου πυλώνας της δημόσιας ζωής, που άντεξε ακόμη και το τεράστιο κόστος από την αυτοθυσία του την περίοδο της κρίσης.
Δεύτερον, εν πολλοίς προέκταση του πρώτου στοιχείου, έχει μια πολύ πειστική ομάδα και νέων και παλαιότερων εξαιρετικά ποιοτικών στελεχών. Παρότι έχει τροφοδοτήσει και άλλα κόμματα με τέτοια ποιοτικά στελέχη.
Τρίτον, με δεδομένη την απαράδεκτη διαχείριση των θεσμών από τη ΝΔ -της οποίας πάντως εγώ δεν αρνούμαι ούτε υποβαθμίζω επιτυχίες και προσφορές σε άλλους τομείς- είναι εξαιρετικά σημαντικό το κόμμα που δείχνει ιδιαίτερη θεσμική ευαισθησία να παραμείνει ως ισχυρός παίκτης στο κλυδωνιζόμενο πολιτικό μας σύστημα. Αλλά και ως ανάχωμα σε επιλογές δηλωτικές κοινωνικής αναλγησίας, όπως π.χ. το -δήθεν προαιρετικό- 13ωρο στον ιδιωτικό τομέα.
Βέβαια πολλούς ενοχλεί -μεταξύ αυτών και εμένα- η μη δέσμευσή του πως σε κάθε περίπτωση δεν θα αφήσει μετεκλογικά τη χώρα ακυβέρνητη. Πιστεύω ωστόσο πως το παρελθόν του, οι θυσίες που ανέλαβε μετά το 2011, η ποιότητα, ο πραγματισμός και η συνείδηση καθήκοντος που πασιφανώς χαρακτηρίζει πολλά από τα κορυφαία στελέχη του, όλα αυτά κάνουν την κοινωνία να αντιλαμβάνεται πως εν προκειμένω η μετεκλογική στάση του μπορεί να διαφοροποιηθεί σε σχέση με κάποιες προεκλογικές διακηρύξεις, υπαγορευόμενες από την ανάγκη πολιτικής αυτοσυντήρησης.
Τέταρτον, την ώρα που βρίσκουν τη νέα πολιτική τους έκφραση οι δυνάμεις του ανορθολογισμού και του ακραίου καθολικού καταγγελτισμού, αυτές οι οποίες απευθύνονται στα πνευματικά πιο λούμπεν ή πιο αρτηριοσκληρωτικά κοινωνικά στρώματα …
Ενώ επανεμφανίζεται με ισχυρότατους μηχανισμούς στήριξης ο άνθρωπος που έφτασε τη χώρα στον προθάλαμο ενός άλλου (του τρίτου) κόσμου… Που αποκήρυξε και γελοιοποίησε σχεδόν το σύνολο των συνεργατών, τους οποίους ο ίδιος είχε επιλέξει και προωθήσει… Που συνεργάστηκε χωρίς αναστολές με την πιο ψεκασμένη εκδοχή της ελληνικής ακροδεξιάς… (με το απίστευτο επιχείρημα ότι αυτή η συνεργασία δεν προκάλεσε εκπτώσεις στο πρόγραμμά του, χωρίς να εξηγεί γιατί δεν θα συνεργαζόταν με Βελόπουλο, Κωνσταντοπούλου, Καρυστιανού, ακόμη και… Κασιδιάρη αν και αυτοί αρκούνταν σε ένα στεγανό εξουσίας…) Που ακόμη και στο απολογητικό έργο του αναδεικνύει τα τεράστια ελλείμματα και την ανευθυνότητά του, αφού ακόμη και την αναθεωρητική του Συντάγματος πρόταση της κυβέρνησής του αποδεικνύεται πως …δεν είχε διαβάσει… Την ώρα λοιπόν που αυτή η πολιτική πραγματικότητα εμφανίζεται σήμερα…
Η διατήρηση του ΠΑΣΟΚ σε ρόλο -αν όχι απαραίτητα του δεύτερου, πάντως- πολύ ισχυρού πολιτικού πόλου είναι εξαιρετικά χρήσιμη για τη σοβαρότητα και την ποιότητα της δημόσιας ζωής και για την κυβερνησιμότητα του τόπου. Μάλιστα -θεωρώ τουλάχιστον δεδομένο πως- η εμπειρία των στελεχών του θα το κάνει να αντιληφθεί ότι βαρύ κόστος θα πληρώσει, εφόσον δείξει πως δεν αντιλαμβάνεται τον βασικό κανόνα της πολιτικής: «Ακόμη και η χειρότερη κυβέρνηση είναι καλύτερη από την ακυβερνησία». Ειδικά σε καιρούς διεθνώς καταιγιδώδεις και «κεραυνοκράχτες»…
*Ο καθηγητής Θανάσης Διαμαντόπουλος είναι συγγραφέας του έργου «Ελευθέριος Βενιζέλος, Πλαστουργός Ιστορίας, ο άνθρωπος, ο θρύλος, το πολιτικό αποτύπωμα», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πατάκη. Είναι επίσης συγγραφέας του έργου «Το πολιτικό Σύστημα των ΗΠΑ, Ένας ιδιόρρυθμος δικομματισμός», που εξεδόθη το 2012 από τις εκδόσεις Πατάκη. Το νέο βιβλίο του «Οι πρωθυπουργοί της Μεταπολίτευσης: Μια περίοδος, 10 πρωθυπουργοί, 11 πρωθυπουργίες» κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.
Πηγή: liberal.gr