Της Σοφίας Βούλτεψη
Από σήμερα, 1η Νοεμβρίου σωτηρίου έτους 2026, η –ατυχώς για τον θεσμό– πρώτη Ευρωπαία Εισαγγελέας Λάουρα Κοβέσι αποτελεί παρελθόν. Τρεις μέρες νωρίτερα, είχε παραχωρήσει στο Politico και τη Νεκταρία Σταμούλη μια αποχαιρετιστήρια συνέντευξη με την οποία απέδειξε πως όχι μόνο επιμένει στο λάθος, αλλά και επιβεβαιώνει την μεροληπτική στάση της απέναντι στην Ελλάδα.
Η εισαγγελέας που, σύμφωνα με τον ρουμανικό Τύπο, όχι μόνο ενσωμάτωσε στον ευρωπαϊκό θεσμό λογικές μυστικών υπηρεσιών εποχής Τσαουσέσκου, αλλά και αντικατέστησε το τεκμήριο αθωότητας με το… τεκμήριο ενοχής καθιερώνοντας την κουλτούρα της «εύλογης ενοχοποίησης», αποφεύγει να μιλήσει (καταφεύγοντας σε φωτογραφικές αερολογίες) για όλες τις ανά την Ευρώπη υποθέσεις, εξαιρουμένης της υπόθεσης του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Η αλήθεια είναι πως αν εξαιρέσουμε την υπόθεση του Pfizergate, άλλη ερώτηση για άλλες χώρες δεν της υποβλήθηκε. Ωστόσο, την ίδια ημέρα της δημοσίευσης της συνέντευξης (28 Οκτωβρίου) συνέβη δυστυχώς το δεύτερο μέσα σε εννιά μήνες πολύνεκρο σιδηροδρομικό δυστύχημα στην Ισπανία.
Υποτίθεται ότι μετά το δυστύχημα της Ανταμούζ, τον Ιανουάριο του 2026, είχε γίνει γνωστό ότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ξεκίνησε έρευνα, καθώς η σοσιαλαριστερή ισπανική κυβέρνηση είχε χρησιμοποιήσει ευρωπαϊκά κονδύλια 700 εκ. ευρώ, προκειμένου να ανακαινίσει το ισπανικό σιδηροδρομικό δίκτυο. Αποκαλύφθηκε, όμως, ότι δεν είχαν αλλάξει όλες οι ράγες. Και πως το σημείο όπου προκλήθηκε η τραγωδία, ήταν αυτό όπου είχαν ενωθεί μια παλιά (του 1992) και μια καινούργια ράγα.
Έκτοτε, ουδέν έγινε γνωστό για τις έρευνες. Ούτε εντός Ισπανίας, ούτε εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας!
Όλοι θυμόμαστε, όμως, πως μετά την τραγωδία των Τεμπών, η κ. Κοβέσι είχε αποφανθεί – χωρίς καμιά γνώση της δικογραφίας και χωρίς να έχει καν ξεκινήσει η δίκη – πως είναι απολύτως βέβαιο ότι αν η Σύμβαση 717 είχε ολοκληρωθεί είναι απολύτως βέβαιο ότι το δυστύχημα των Τεμπών δεν θα είχε συμβεί.
Μέχρι στιγμής δεν την έχουμε ακούσει να κάνει κάποιο σχόλιο για την Ισπανία, η οποία μάλιστα διαθέτει τα πιο σύγχρονα συστήματα για τα τρένα υψηλής ταχύτητας!
Φταίνε όλοι εκτός από την ίδια
Στην αποχαιρετιστήρια λοιπόν συνέντευξή της, η Λάουρα Κοβέσι συνεχίζει να παραπονείται για κάποια εμπόδια που δήθεν μπήκαν στον δρόμο της προς την κατάκτηση της αρετής.
Όπως είπε, «ανησυχώ ότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία πρόκειται να δολοφονηθεί γλυκά, επειδή κάνει τη δουλειά της». Αναφέρεται μάλιστα σε μια φράση από την δανική τηλεοπτική σειρά Borgen (Συνωμοσίες εξουσίας), σύμφωνα με την οποία «στις Βρυξέλλες ουδείς μπορεί να ακούσει τις κραυγές σου». Προσθέτοντας πως «δυστυχώς αυτό είναι αλήθεια».
Δηλαδή, της φταίνε οι Βρυξέλλες που την τοποθέτησαν σ’ αυτό το σημαντικό αξίωμα (για την ακρίβεια που φέρουν την ευθύνη για την τοποθέτησή της).
Είχε, βέβαια, προηγηθεί η έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στις αρχές Σεπτεμβρίου, όπου ασκείται μια (μετά πολλών επαίνων) κριτική στην πρώτη επταετή (για την ακρίβεια πενταετή, αφού η λειτουργία της άρχισε τον Ιούνιο του 2021) περίοδο λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας.
Συγκεκριμένα, ο έπαινος για την θεαματική αύξηση των «υποθέσεων» – από 515 το 2021 σε 3.602 το 2025, ενώ το συνολικό ποσό δέσμευσης κεφαλαίων από 147,3 εκ. το 2021 αυξήθηκε σε 1,13 δισ. το 2025 – συνοδευόταν και από μια σειρά θεσμικού περιεχομένου παρατηρήσεις: Νομικές ασάφειες στον Κανονισμό της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, διαφορές στην εθνική εφαρμογή του, δυσκολίες στην ανταλλαγή πληροφοριών (ακόμη και μεταξύ των ίδιων των ευρωπαϊκών θεσμών), άνιση στήριξη από τα κράτη-μέλη. Σημαντικά ζητήματα, στα οποία θα έπρεπε να επικεντρωθεί με σοβαρή δουλειά και όχι με τις καταγγελίες και το άλλοτε ειρωνικό και άλλοτε επιτιμητικό ύφος που γνωρίσαμε – αρκετές φορές είχαμε την αίσθηση ότι η εισαγγελέας χτυπούσε το σαμάρι, έτσι για να βγάλει το άχτι της.
Κόλαφος η έκθεση της Επιτροπής για τα αποδεικτικά στοιχεία
Υπάρχουν και ακόμη σοβαρότερες παρατηρήσεις στην έκθεση της Επιτροπής: Ανάγκη ενίσχυσης των αποδεικτικών στοιχείων σε σχέση με τα αποτελέσματα (πολλές υποθέσεις, λίγες καταδίκες) και ανάγκη ενίσχυσης των ανακτήσεων των χρημάτων (διογκωμένες δεσμεύσεις, αλλά όχι ανάλογη επιστροφή των χρημάτων αφού δεν υπήρχαν καταδίκες).
«Συνεπώς», αναφέρεται στην έκθεση, «η πλήρης επίδραση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας δεν είναι ακόμη μετρήσιμη με ακριβή και ποσοτικοποιημένο τρόπο. Ενώ η θεσμική και επιχειρησιακή απόδοση έχει αποδειχθεί επαρκώς, θα χρειαστεί περισσότερος χρόνος και πιο ώριμα δεδομένα για την αποτελεσματική αξιολόγησή της, σε επίπεδο αποτελεσμάτων – όπως οι τελεσίδικες καταδίκες, οι επιβεβαιωμένες οικονομικές ανακτήσεις και τα αποτρεπτικά αποτελέσματα».
Προφανώς, η κ. Κοβέσι δεν κατάλαβε τίποτε. Για την ακρίβεια δεν ήθελε να καταλάβει.
Λέει στη συνέντευξή της: «Όταν διορίστηκα, υποσχέθηκα να δημιουργήσω έναν επαρκή, ισχυρό, ανεξάρτητο θεσμό τον οποίο οι πολίτες θα εμπιστεύονταν. Νομίζω ότι τα καταφέραμε με τους συνεργάτες μου, σε μεγάλη έκταση. Γνωρίζω ότι δεν πετύχαμε σε όλα, αλλά ουδείς αμφισβητεί ότι κάναμε καλή δουλειά».
Δεν της αρέσουν ούτε οι διάδοχοί της
Και αφού τα κατάφερε και δεν την αμφισβήτησε κανείς, τα έβαλε και με τις Βρυξέλλες και με τους διαδόχους της.
«Το σημαντικότερο τώρα είναι πώς θα συνεχίσει», λέει, λες και δεν υπάρχει άλλος εκτός απ’ αυτήν εισαγγελέας στην Ευρώπη. «Άκουσα όλους τους υποψηφίους και πραγματικά ανησύχησα. Ένας είπε κατά την ακρόασή του ότι σχεδιάζει να εξομαλύνει την κατάσταση στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία. Για κάποια σαν κι εμένα που μεγάλωσε επί κομμουνισμού, αυτό είναι πολύ απειλητικό. (σ.σ. ενώ προφανώς όλοι οι υπόλοιποι ένιωσαν να απειλούνται ακριβώς επειδή μεγάλωσε επί κομμουνισμού). Ένας άλλος υποψήφιος, είπε κάτι χειρότερο. Μίλησε για την διατήρηση ίσων αποστάσεων μεταξύ του εισαγγελικού γραφείου και όλων των πολιτικών κομμάτων. Αλλά πώς αυτό είναι συμβατό με ένα ανεξάρτητο γραφείο; Η μεγάλη πρόκληση, ειδικά για τον διάδοχό μου, είναι να διατηρήσει την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ανεξάρτητη και αξιόπιστη».
Με λίγα λόγια, υποστηρίζει ότι έβαλε ψηλά τον πήχη, ενώ εξακολουθεί (και το παραδέχεται) να μην αντιλαμβάνεται την διάκριση των εξουσιών…
Νόμος είναι το δίκιο της Λάουρα
Και άρχισε πάλι τη γκρίνια, μεταφράζοντας την κριτική προς το έργο της σε επιθέσεις και απόπειρα υπονόμευσης της ανεξαρτησίας της. Έφτασε μάλιστα στο σημείο να πει ότι «η πιο ωμή απόπειρα εκφοβισμού της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας συνέβη στην Ελλάδα, όπου αντιμετωπίσαμε το ζήτημα της ανανέωσης της θητείας των Ευρωπαίων Εισαγγελέων».
Υποστηρίζει δηλαδή ότι η Ελλάδα (που της άνοιξε τις πόρτες σε αντίθεση με άλλες χώρες και – κακώς – την άφησε να αλωνίζει και να βγάζει αποφάσεις πριν από τα δικαστήρια), δεν έπρεπε να εφαρμόζει τους νόμους της και να καταργήσει το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο που έχει την αρμοδιότητα. Γι’ αυτό και θέλει να αναθεωρηθεί ο Κανονισμός του θεσμού, οπότε και, όπως λέει, «θα αποδειχθεί ποιος είναι φίλος μιας ανεξάρτητης Δικαιοσύνης».
Προφανώς θεωρεί ότι ανεξάρτητη Δικαιοσύνη είναι η ανεξέλεγκτη Δικαιοσύνη…
Αναφορά κάνει η κ. Κοβέσι και σε κάποια επίθεση κατά της αξιοπιστίας της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Και φέρνει ως παράδειγμα την Πολωνία, όπου θα έπρεπε να υπάρχουν 24 εισαγγελείς και υπάρχουν μόνο 15. Πάει και η Πολωνία…
Στην Ουγγαρία επίσης, προσθέτει, όπου «εξηγήσαμε ποιος είναι ο προϋπολογισμός για να μπορούμε να κάνουμε τη δουλειά μας, αλλά η Κομισιόν πρότεινε τα μισά». Πάει και η νεοαφιχθείσα Ουγγαρία…
Κατά τη γνώμη της, μπορεί να ζητά ό,τι θέλει και πρέπει να το παίρνει! Διαφορετικά, πάντα κατά την γνώμη της, αυτός είναι ο τρόπος για να καταστραφεί η αξιοπιστία ενός θεσμού. Που σημαίνει ότι επειδή δεν έχει αρκετούς εισαγγελείς και αρκετά κονδύλια, δεν μπορεί να βρει τα αποδεικτικά στοιχεία.
Ανακάλυψε και το οργανωμένο έγκλημα!
Επ’ αυτών δέχθηκε την ερώτηση αν στις πιέσεις από τις εθνικές κυβερνήσεις, ειδικά από την Ελλάδα και την Πολωνία, (ποιος την πίεσε αλήθεια από την Ελλάδα που την δέχθηκαν όλοι μετά βαΐων και κλάδων ανεχόμενοι τις προσβολές της;) είχε κάποια υποστήριξη από τους ευρωπαϊκούς θεσμούς απαντά:
«Βρήκαμε στήριξη από διάφορες εμπλεκόμενες πλευρές, αλλά έχω τρεις λόγους για να πω ότι ανησυχώ ότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία δολοφονείται γλυκά επειδή κάνει τη δουλειά της. Είναι πατέντα. Αν θέλεις να καταστρέψεις έναν θεσμό κάνεις τρία πράγματα, που συμβαίνουν τώρα. Πρώτον, η υποχρηματοδότηση. Στα χαρτιά έπρεπε να έχουμε 230 εισαγγελείς, αλλά χρήματα έχουμε μόνο για 180. Έχουμε χρήματα μόνο για το ένα τρίτο του κόστους για ασφάλεια και φύλαξη κλπ. Δεύτερον, πολλές καθυστερήσεις. Τρίτον, έμαθα ότι όλα είναι περίπλοκα – αν και πίστευα ότι στη Ρουμανία τα πράγματα είναι περίπλοκα. Παρά το ότι έχουμε ανακαλύψει μια νέα ήπειρο εγκλήματος και ότι το οργανωμένο έγκλημα διογκώνεται (σ.σ. αυτοί το ανακάλυψαν!), αλλά έχουμε ατέρμονες συζητήσεις για το πώς θα κάνουμε πιο περίπλοκη τη ζωή των εισαγγελέων».
Τι κρίμα που δεν γίνεται αποδεκτό το κράτος των δικαστών!
Δεν θα άλλαζε τίποτε! Να αλλάξουν όλοι οι άλλοι!
Η επιτομή της αλαζονείας έρχεται στην ερώτηση «αν είχατε την ευκαιρία να τα ξανακάνετε όλα από την αρχή, τι θα κάνατε διαφορετικά;». Η απάντηση:
«Τίποτε. Θα έκανα τα ίδια πράγματα, ίσως οι άλλοι θα έπρεπε να αλλάξουν την συμπεριφορά τους»!
Σαν τον οδηγό που πηγαίνει στο αντίθετο ρεύμα και αναρωτιέται πού πάνε όλοι οι υπόλοιποι…
Ακολουθεί η επίθεση στην ΕΕ: «Στις Βρυξέλλες νομίζουν πως βρίσκονται υπεράνω του νόμου και αυτό για μένα είναι το πρόβλημα. Στη Ρουμανία ή σε άλλα κράτη, αν καλείσαι για εξηγήσεις εμφανίζεσαι, επειδή γνωρίζεις πως πρέπει να το κάνεις. Εδώ, μερικές φορές υπάρχει η αίσθηση ότι είσαι υπεράνω των εισαγγελέων, υπεράνω του νόμου – και δεν έρχεσαι».
Εδώ φαίνεται ότι φωτογραφίζει την κ. Φον Ντερ Λάιεν και την υπόθεση των εμβολίων, όπου όμως, όταν ερωτάται συγκεκριμένα, λέει πως δεν θέλει να σχολιάσει οτιδήποτε για συγκεκριμένες έρευνες.
Αλλά για τον ΟΠΕΚΕΠΕ δεν είχε πρόβλημα να σχολιάσει… Παρά το γεγονός ότι όλοι εμφανίσθηκαν στους Ευρωπαίους Εισαγγελείς.
Απαντώντας στο ερώτημα σχετικά με δηλώσεις Ελλήνων πολιτικών ότι η Ελλάδα θα μπορούσε να εγκαταλείψει την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, υποστηρίζει πως αυτό είναι «σχεδόν αδύνατον».
Αναφερόμενη στον ΟΠΕΚΕΠΕ ή σε υποθέσεις στη Γαλλία (πάει και η Γαλλία, ούτε αυτή της αρέσει), λέει πως υπάρχει η άποψη ότι επειδή επίκεινται εκλογές δεν θα έπρεπε να εμπλακούν πολιτικά κόμματα.
«Πώς μπορείς να είσαι βέβαιος ότι τα αποτελέσματα των ερευνών δεν θα συμπέσουν με τις εκλογές;», διερωτάται.
«Όχι, τίποτε δεν έγινε λάθος»!
Ειδικά για τον ΟΠΕΚΕΠΕ λέει πως «όλη η φασαρία έγινε για να κατηγορηθεί η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία πως παίζει πολιτικά παιχνίδια. Υπάρχουν πολιτικοί που θέλουν να καλύψουν τη συζήτηση, δημιουργείται ένα νέφος. Ω, έχουμε εκλογές, κοιτάξτε τι κάνει η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία. Δεν βλέπω κάποια σύνδεση ανάμεσα στις υποθέσεις μας και στις εκλογές. Η μόνη σύνδεση είναι ότι κάποιοι δυσαρεστημένοι πολιτικοί θέλουν να μας επιτίθενται, να μας εκφοβίζουν και να μας σταματήσουν από το να κάνουμε τη δουλειά μας».
Και στην ερώτηση ότι στην περίπτωση του ΟΠΕΚΕΠΕ ζητήθηκε η άρση ασυλίας 11 βουλευτών και τελικά μόνο τέσσερις παραπέμπονται, οπότε υπήρξε κριτική για βιαστικές κινήσεις απαντά:
«Όχι, τίποτε δεν έγινε λάθος κατά την γνώμη μας. Η άρση ασυλίας είναι προϋπόθεση για να γίνει η έρευνα και να συλλέγουν τα στοιχεία».
Φυσικά, δεν ισχύει κάτι τέτοιο. Όταν ζητείται η άρση της ασυλίας οφείλεις να έχεις φροντίσει να συλλέξεις τα στοιχεία, συνεργαζόμενος και με άλλες υπηρεσίες και όχι να στηρίζεσαι μόνο σε τηλεφωνικές παρακολουθήσεις, που τις περισσότερες φορές δεν αποτελούν ούτε καν ενδείξεις.
Αλλά όταν κάποιος υποστηρίζει πως όλα τα έκανε σωστά και για όλα φταίνε οι άλλοι, όταν πρέπει συνεχώς να απαντάς σε ερωτήματα που βασίζονται στη συνεχή αμφισβήτηση των πρακτικών σου, όταν ανησυχείς μήπως ο ίδιος ο διάδοχός σου αμφισβητήσει τις μεθόδους σου, όταν κατά την αξιολόγησή σου οι ίδιοι οι προϊστάμενοί σου λένε πως πρέπει να βελτιώσεις στις αποδεικτικές σου μεθόδους, τότε είναι πολλά αυτά που δεν έχεις κάνει σωστά!
Και έχει έλθει η ώρα να δώσουν μερικές απαντήσεις και αυτοί που σε διόρισαν…
*Η Σοφία Βούλτεψη είναι Βουλευτής Β3 Νοτίου Τομέα Αθηνών ΝΔ, δημοσιογράφος.
Πηγή: liberal.gr